Trong phiên giao dịch ngày 30/6, giá đồng kỳ hạn đã ghi nhận nhịp phục hồi mạnh mẽ, vượt mục tiêu kỳ vọng để vươn lên vùng 6,3 USD/lb. Động lực chính dẫn dắt thị trường đến từ làn sóng gom hàng trước thềm Bộ Thương mại Mỹ nộp báo cáo thuế quan, bất chấp việc đà thăng hoa vẫn phần nào bị thu hẹp bởi lực cản từ môi trường vĩ mô và chính sách tiền tệ.
Khép lại phiên giao dịch cuối cùng của tháng 6, giá đồng kỳ hạn (CPEU26 – COMEX) đã bứt phá thành công qua ngưỡng 6,29 USD/lb, thiết lập mức giá 6,3 USD/lb. Diễn biến tích cực này xuất phát trực tiếp từ tâm lý định vị của giới đầu tư trước cột mốc ngày 30/6, thời điểm Bộ trưởng Thương mại Mỹ Howard Lutnick đệ trình báo cáo cập nhật thị trường đồng nội địa lên Tổng thống Donald Trump. Đây là cơ sở quan trọng để Nhà Trắng quyết định có mở rộng thuế quan Mục 232 sang mặt hàng đồng tinh luyện hay không. Nếu được thông qua, lộ trình áp thuế có thể bắt đầu từ mức 15% vào năm 2027 và leo thang lên 30% vào năm 2028, nối tiếp gói thuế 50% đối với đồng bán thành phẩm có hiệu lực từ tháng 8/2025.
Chính rào cản thương mại chực chờ này đã châm ngòi cho một cuộc chạy đua tích trữ mạnh mẽ tại Mỹ thời gian qua. Tồn kho trên sàn COMEX đã chứng kiến đà tăng phi mã từ 80.000 tấn lên mức kỷ lục 650.000 tấn, đi kèm với đó là lượng đồng tinh luyện nhập khẩu vào Mỹ tăng gần gấp đôi so với năm 2024. Sức nóng của rủi ro thuế quan còn thể hiện rõ qua mức chênh lệch giá giữa hai bờ Đại Tây Dương; chênh lệch giao ngay giữa sàn COMEX và LME nới rộng lên mức 3%, trong khi hợp đồng kỳ hạn tháng 3/2027 chênh tới gần 1.000 USD/tấn, tương đương 7% giá LME. Tuy giới phân tích ước tính xác suất Mỹ chính thức áp thuế vào khoảng 43%, diễn biến giá dự kiến sẽ còn tiếp tục giằng co mạnh do khoảng thời gian từ lúc trình báo cáo đến khi có quyết định chính thức thường kéo dài nhiều tuần.
Dẫu vậy, đà phục hồi của giá đồng vẫn chưa thể bứt phá hoàn toàn do vấp phải lực cản vĩ mô từ chính sách tiền tệ. Theo đó, lập trường cứng rắn của tân Chủ tịch Fed Kevin Warsh trong việc đối phó với lạm phát đã đẩy đồng USD tăng giá mạnh. Sự bứt phá của đồng bạc xanh đã tạo ra áp lực định giá trực tiếp, khiến mặt hàng này trở nên đắt đỏ hơn đối với giới đầu tư sử dụng ngoại tệ khác. Kết hợp cùng viễn cảnh chi phí vay neo ở mức cao và môi trường vĩ mô thắt chặt đã làm suy giảm lực cầu và kìm hãm dòng tiền đầu cơ chảy vào thị trường kim loại công nghiệp. Những cơn gió ngược từ vĩ mô này chính là nguyên nhân cốt lõi khiến giá đồng chốt lại tháng 6 với mức giảm chung hơn 4%, bất chấp bệ đỡ vững chắc từ làn sóng tích trữ phòng vệ thuế quan.
Tuy nhiên, bước qua những biến động ngắn hạn mang tính chu kỳ và dòng tin tức, bức tranh trung hạn của thị trường đồng vẫn đang được bảo chứng bởi tình trạng thắt chặt nguồn cung tại các mỏ khai thác trọng điểm. Chuỗi gián đoạn nghiêm trọng và kéo dài tại các mỏ quy mô lớn như Grasberg (Indonesia), Kamoa-Kakula (CHDC Congo) hay El Teniente (Chile) dự kiến sẽ làm bốc hơi hàng trăm nghìn tấn sản lượng ra khỏi thị trường. Sự khan hiếm nguyên liệu cực đoan thể hiện rõ qua việc phí gia công và tinh luyện (TC/RC) rơi xuống mức 0 hoặc thậm chí là âm, buộc các nhà máy luyện đồng phải chấp nhận biên lợi nhuận âm để duy trì hoạt động. Đánh giá rủi ro này, Goldman Sachs đã nâng mạnh dự báo thâm hụt đồng ngoài Mỹ năm 2026 lên mức 640.000 tấn, đồng thời đẩy mục tiêu giá đồng LME vào cuối năm 2026 lên 13.735 USD/tấn.
