Tuần giao dịch vừa qua (17-23/8) khép lại với sự bứt phá mạnh mẽ của giá bạch kim khi tăng vọt lên sát ngưỡng 1.900 USD/ounce và ghi nhận mức cao nhất trong 11 tuần qua. Đà tăng ấn tượng này không chỉ là hệ quả của một thị trường vốn đã thâm hụt nguồn cung trầm trọng trong nhiều năm, mà còn được kích hoạt bởi hàng loạt biến số vĩ mô trọng yếu.
[Hữu ích với nhà đầu tư]
Khởi đầu tuần giao dịch quanh vùng 1.800 USD/ounce, giá bạch kim đã ghi nhận chuỗi phiên tăng giá và chạm mức 1.892,40 USD/ounce vào cuối ngày 23/8. Động lực lớn nhất dẫn dắt đợt tăng giá này đến từ biến động bất ngờ trên thị trường tài chính Mỹ vào giữa tuần, khi nợ công của nước này lần đầu tiên trong lịch sử vượt mốc 40.000 tỷ USD. Đứng trước lo ngại của giới đầu tư về khả năng thanh toán của chính phủ khiến lợi suất trái phiếu dài hạn chạm đỉnh 19 năm, Bộ Tài chính Mỹ đã phải lập tức can thiệp. Động thái thông báo tăng gấp đôi quy mô chương trình mua lại trái phiếu kỳ hạn 10-30 năm của Bộ trưởng Scott Bessent nhằm hỗ trợ thanh khoản đã lập tức phát huy tác dụng. Lợi suất trái phiếu kỳ hạn 30 năm và 10 năm đồng loạt lao dốc, kéo theo sự suy yếu của đồng USD. Về mặt logic tài chính, khi lợi suất trái phiếu và giá trị đồng bạc xanh cùng đi xuống, chi phí cơ hội của việc nắm giữ các tài sản không sinh lãi định kỳ như kim loại quý sẽ giảm đi đáng kể. Dòng tiền đầu tư lập tức dịch chuyển, tạo lực đẩy trực tiếp giúp bạch kim vọt lên vùng 1.830-1.845 USD/ounce ngay trong phiên giao dịch sau đó.
Đặt trong bối cảnh chính sách tiền tệ hiện tại, đà tăng của bạch kim càng được củng cố khi áp lực thắt chặt từ Fed có dấu hiệu hạ nhiệt. Thị trường tài chính thời gian qua vốn luôn trong trạng thái căng thẳng kể từ khi tân Chủ tịch Fed Kevin Warsh nhậm chức vào tháng 5/2026. Trái ngược với kỳ vọng giảm lãi suất trước đó, lập trường cứng rắn của ông Warsh trước mức lạm phát 3,4% (vẫn cao hơn nhiều so với mục tiêu 2%) đã khiến thị trường từng định giá khả năng Fed tăng lãi suất trong tháng 9 lên tới 82%. Tuy nhiên, báo cáo việc làm tháng 7 yếu kém một cách bất ngờ (giảm 23.000 việc làm thay vì tăng 85.000 như dự báo) đã hoàn toàn thay đổi cục diện. Khả năng thắt chặt tiền tệ vào tháng tới hiện đã giảm mạnh xuống chỉ còn khoảng 30%. Điều này đã giải tỏa gánh nặng tâm lý cho giới đầu tư kim loại quý, tạo điều kiện cho giá bạch kim bứt phá.
Bên cạnh đó rủi ro địa chính trị toàn cầu tiếp tục đóng vai trò là lớp đệm vững chắc bảo vệ giá tài sản trú ẩn. Xung đột Mỹ – Israel với Iran bùng phát từ cuối tháng 2/2026 kéo theo sự tắc nghẽn tại eo biển Hormuz vẫn đang tước đi của thị trường khoảng 8 triệu thùng dầu mỗi ngày. Những bế tắc trong đàm phán ngoại giao tuần qua không chỉ trực tiếp đẩy chi phí năng lượng lên cao và làm phức tạp thêm bài toán kiểm soát lạm phát của Fed, mà còn duy trì nhu cầu nắm giữ kim loại quý như một kênh trú ẩn an toàn mang tính chiến lược của giới đầu tư.
Dù các yếu tố vĩ mô và địa chính trị đóng vai trò là ngòi nổ tạo ra biến động mạnh trong tuần qua, nguyên nhân sâu xa khiến giá bạch kim luôn có sức bật lớn chính là cấu trúc cung – cầu đang thắt chặt nghiêm trọng. Theo báo cáo mới nhất của Hội đồng Đầu tư Bạch kim Thế giới (WPIC), năm 2026 sẽ là năm thứ tư liên tiếp thị trường bạch kim rơi vào trạng thái cung không đủ cầu, với mức thâm hụt dự báo lên tới 297.000 ounce. Đáng lo ngại hơn, tồn kho toàn cầu dự kiến sẽ giảm xuống mức thấp kỷ lục kể từ khi có dữ liệu thống kê, chỉ còn khoảng 1,747 triệu ounce vào cuối năm – tương đương chưa đầy 3 tháng nhu cầu tiêu dùng. Khi nguồn cung toàn cầu phụ thuộc tới 90% vào ba quốc gia là Nam Phi, Nga và Zimbabwe, bất kỳ sự xáo trộn nào về năng lực khai thác cũng có thể thổi bùng giá trị của kim loại này.
Ở chiều tiêu thụ, bất chấp những thách thức từ xu hướng xe điện, ngành công nghiệp ô tô vẫn đang tạo ra lực đỡ ổn định nhờ sự gia tăng của dòng xe hybrid. Đáng chú ý hơn, thị trường đang chứng kiến sự trỗi dậy của một luồng nhu cầu hoàn toàn mới từ kỷ nguyên công nghệ. Nhu cầu bạch kim ứng dụng trong pin nhiên liệu hydro để cấp điện cho các trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo (AI) hiện ước tính đạt 200.000 đến 400.000 ounce, hứa hẹn sẽ là một động lực tăng trưởng trung và dài hạn khổng lồ. Kết hợp cùng sự bùng nổ nhu cầu công nghiệp từ ngành sợi thủy tinh tại Trung Quốc (tăng 83% trong nửa đầu năm), bức tranh tiêu thụ bạch kim đang trở nên đa dạng và vững chắc hơn, bù đắp cho sự chững lại của mảng trang sức hay sự biến động khó lường của dòng vốn quỹ ETF.
Nhìn chung, nhịp tăng giá rực rỡ của bạch kim trong tuần qua là kết quả của một đợt bùng nổ vĩ mô, được khuếch đại bởi nền tảng cung – cầu vốn đã rất mong manh của thị trường. Mọi sự chú ý của giới tài chính lúc này đang đổ dồn vào hội nghị Jackson Hole diễn ra vào ngày 28/8 tới đây. Bài phát biểu đầu tiên của ông Warsh trên cương vị Chủ tịch Fed sẽ là lăng kính rõ nét nhất để thị trường định hình xu hướng tiếp theo.
