Các cuộc không kích của Mỹ và Israel nhằm vào Iran cuối tuần qua đã đẩy Trung Đông vào một vòng xoáy xung đột mới, làm dấy lên lo ngại về nguồn cung dầu, lạm phát toàn cầu và làn sóng biến động trên các thị trường tài chính. Từ giá dầu, tiền tệ cho tới các kim loại quý, giới đầu tư đang đánh giá lại rủi ro địa chính trị trong bối cảnh bất ổn gia tăng.
[Hữu ích cho nhà đầu tư]
> Mức ký quỹ giao dịch hàng hóa từ ngày 02/03/2026
> Các loại phí cần trả khi giao dịch hàng hóa
> Tại sao phải đáo hạn hợp đồng giao dịch hàng hóa phái sinh?
Mỹ và Israel đã tiến hành các cuộc không kích nhằm vào Iran vào thứ Bảy tuần trước, nhắm mục tiêu vào giới lãnh đạo nước này và đẩy Trung Đông vào một cuộc xung đột mới. Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết hành động này sẽ chấm dứt một mối đe dọa an ninh và tạo cơ hội cho người dân Iran lật đổ chính quyền của họ.
Các cuộc không kích khiến các quốc gia Ả Rập vùng Vịnh sản xuất dầu mỏ lân cận rơi vào trạng thái cảnh giác cao độ trong bối cảnh lo ngại leo thang xung đột gia tăng. Tehran đã đáp trả bằng việc phóng tên lửa về phía Israel.
Giá dầu tăng vọt – thước đo tức thì của rủi ro Trung Đông
Dầu mỏ là thước đo chính phản ánh căng thẳng tại Trung Đông.
Giá dầu thô Mỹ tăng 8% trong phiên giao dịch đầu tuần khi thị trường lo ngại căng thẳng có thể leo thang, làm gián đoạn nguồn cung.
Iran hiện là nhà sản xuất dầu lớn thứ tư trong OPEC và nằm đối diện bán đảo Arab giàu dầu mỏ qua Eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu. Bất kỳ sự gián đoạn nào tại đây đều có thể hạn chế nguồn cung ra thị trường quốc tế và đẩy giá tăng mạnh.
Diễn biến của thị trường dầu mỏ có thể phụ thuộc vào việc giao thương qua eo biển Hormuz có bị gián đoạn hay không. Theo các chuyên gia, một sự gián đoạn kéo dài có thể gây tác động “lan tỏa” tới thị trường năng lượng toàn cầu và làm gia tăng áp lực lạm phát.
Theo bốn nguồn tin giao dịch, một số tập đoàn dầu khí lớn và các nhà giao dịch hàng đầu đã tạm dừng vận chuyển dầu thô và nhiên liệu qua Eo biển Hormuz sau các cuộc tấn công.
Ông William Jackson, kinh tế trưởng phụ trách thị trường mới nổi tại Capital Economics, nhận định rằng ngay cả khi xung đột được kiểm soát, giá dầu Brent vẫn có thể tăng lên khoảng 80 USD/thùng – tương đương mức đỉnh trong cuộc chiến kéo dài 12 ngày tại Iran hồi tháng 6 năm ngoái.
Nếu xung đột kéo dài và ảnh hưởng trực tiếp đến nguồn cung, giá dầu có thể bật lên quanh mốc 100 USD/thùng. Theo ông Jackson, kịch bản này có thể khiến lạm phát toàn cầu tăng thêm 0,6 – 0,7 điểm phần trăm.
Giá dầu Brent tăng cao khi tình hình địa chính trị leo thang.
Biến động lan rộng trên mọi thị trường
Xung đột nhiều khả năng sẽ làm gia tăng biến động trên các thị trường toàn cầu, vốn đã dao động mạnh trong năm nay do chính sách thuế quan của ông Trump và đợt bán tháo cổ phiếu công nghệ.
Chỉ số biến động VIX (.VIX) đã tăng khoảng một phần ba từ đầu năm, trong khi chỉ số biến động trái phiếu Mỹ (.MOVE) tăng 15%.
Theo các nhà phân tích, thị trường tiền tệ cũng khó tránh khỏi tác động.
Chỉ số USD đã giảm khoảng 1% trong cuộc chiến tháng 6/2025, theo ghi nhận của CBA. Tuy nhiên, mức giảm này chỉ mang tính tạm thời và được đảo ngược sau ba đến bốn ngày.
“Trong bối cảnh hiện tại, mức độ giảm sẽ phụ thuộc vào quy mô và thời gian kéo dài của xung đột,” các nhà phân tích của CBA cho biết trong một báo cáo tuần trước.
Giá dầu thô đang dao động gần mức cao nhất kể từ tháng 7 năm ngoái khi Mỹ và Iran chuẩn bị cho các cuộc đàm phán mới về chương trình hạt nhân của Iran, trong khi Tổng thống Trump đã tăng cường hiện diện quân sự đáng kể tại Trung Đông.
“Nếu xung đột kéo dài và làm gián đoạn nguồn cung dầu, chúng tôi kỳ vọng đồng USD sẽ tăng giá so với hầu hết các đồng tiền khác, ngoại trừ đồng yên Nhật và franc Thụy Sĩ. Mỹ là nước xuất khẩu ròng năng lượng, do đó hưởng lợi từ giá dầu và khí đốt tăng cao khi nguồn cung bị gián đoạn.”
Đồng shekel của Israel gần như chắc chắn cũng sẽ biến động mạnh – Iran đã nhanh chóng đáp trả Israel vào thứ Bảy.
Đồng tiền này từng giảm 5% khi cuộc chiến tháng 6 nổ ra, và cũng phản ứng sau khi Israel tấn công lãnh sự quán Iran tại Damascus vào tháng 4/2024, cũng như khi Iran phóng tên lửa vào Israel vào tháng 10 cùng năm.
Tuy nhiên, tất cả các đợt biến động đó đều ngắn hạn và sau đó đồng shekel nhanh chóng phục hồi. Dù vậy, JPMorgan cho rằng tình hình lần này có thể khác nếu xung đột và mức bù rủi ro thị trường gia tăng trở nên dai dẳng hơn.
“Điều này đặc biệt đúng nếu đối đầu với Iran cũng kích hoạt các chiến dịch mạnh tay hơn nhằm vào các lực lượng ủy nhiệm của Iran,” ngân hàng Phố Wall này cho biết.
Tài sản trú ẩn phát huy vai trò
Đồng franc Thụy Sĩ – vốn được xem là tài sản trú ẩn an toàn trong thời kỳ biến động – được dự báo sẽ tiếp tục chịu áp lực tăng giá, tạo thêm thách thức cho Ngân hàng Trung ương Thụy Sĩ. Đồng tiền này đã tăng 3% so với USD từ đầu năm.
Nhà đầu tư cũng có thể tiếp tục đổ tiền vào vàng – kim loại đang có chuỗi tăng kỷ lục và đã tăng 22% trong năm 2026 – cũng như bạc, vốn cũng ghi nhận đà tăng mạnh.
Xung đột cũng có thể thúc đẩy nhu cầu đối với trái phiếu chính phủ Mỹ, trong bối cảnh lợi suất đã giảm trong vài tuần gần đây.
Trường hợp ngoại lệ là bitcoin, hiện không còn được xem là tài sản trú ẩn. Đồng tiền số này giảm 2% vào thứ Bảy và đã mất hơn một phần tư giá trị trong hai tháng qua.
Theo dõi sát thị trường Trung Đông
Giao dịch tại các sàn chứng khoán Trung Đông vào Chủ nhật, bao gồm Saudi Arabia và Qatar, sẽ là chỉ báo ban đầu về tâm lý nhà đầu tư. Dù các thị trường này có tương quan chặt chẽ với giá dầu, xung đột leo thang có thể lan rộng tác động tới toàn bộ nền kinh tế.
“Tôi nghi ngờ thị trường sẽ giảm điểm nếu các hành động thù địch tiếp diễn trong ngày,” ông Ryan Lemand, Giám đốc điều hành và đồng sáng lập Neovision Wealth Management, cho biết. Tùy thuộc vào quy mô xung đột, cổ phiếu vùng Vịnh có thể giảm 3–5%.
Chỉ số chuẩn của Saudi Arabia (.TASI) đã giảm 1,3% trong năm ngày tính đến thứ Năm, đánh dấu tuần giảm thứ hai liên tiếp. Thị trường chính của Dubai (.DFMGI) cũng đã giảm trong hai tuần qua.
Biểu đồ cho thấy khối lượng giao thương vận tải trung bình hàng tháng qua Eo biển Hormuz giảm xuống mức thấp kỷ lục vào tháng 1 sau khi Mỹ tăng cường hiện diện quân sự.
Chiến lược gia Dominic Wilson của Goldman Sachs cảnh báo các ngành mang tính chu kỳ có thể chịu tác động mạnh trong ngắn hạn, đặc biệt là những lĩnh vực gắn chặt với thương mại toàn cầu và nhu cầu công nghiệp. Ông cũng cho biết các quốc gia nhập khẩu dầu có thể chịu áp lực lớn hơn, nhất là trong bối cảnh “mức tăng từ đầu năm khiến vị thế đầu tư trở nên dễ tổn thương trước nguy cơ điều chỉnh”.
Theo Reuters
Xem thêm các thông tin hỗ trợ giao dịch tại chuyên mục: Tin tức thị trường và Phân tích đầu tư
CÔNG TY TNHH ĐẦU TƯ QUỐC TẾ HỮU NGHỊ – Thành viên Kinh doanh 001 của MXV
Trụ sở: Tầng 11 tòa nhà LADECO – số 266 đường Đội Cấn, Phường Ngọc Hà, Thành phố Hà Nội. Chi nhánh: Số 26-28 Hàm Nghi, Phường Sài Gòn, Thành phố Hồ Chí Minh.
Hotline: 024.3552.7979 – 034.85.66.666
Bảng giá: https://hanghoahuunghi.vn
Facebook: http://www.facebook.com/www.finvest.vn
